Othene, rond 21 september 1944: Begrafenis van burgerslachtoffers van een Poolse artilleriebeschieting bij het buurtschap Othene. Een verkenningsvliegtuig zag de burgers aan voor Duitse soldaten. fotograaf onbekend - Archief Oorlogsmuseum Gdynia, Axel
Volledig scherm
Othene, rond 21 september 1944: Begrafenis van burgerslachtoffers van een Poolse artilleriebeschieting bij het buurtschap Othene. Een verkenningsvliegtuig zag de burgers aan voor Duitse soldaten. fotograaf onbekend - Archief Oorlogsmuseum Gdynia, Axel © Archief Oorlogsmuseum Gdynia, Axel

Zo wil Zeeland de oorlog laten zien, in 25 bijzondere foto's

De 25 foto's hieronder vertellen het Zeeuwse verhaal van de jaren 1940-1945. De foto's werden  gekozen door ruim honderd Zeeuwen die zich voor de selectiebijeenkomst in het Bevrijdingsmuseum in Nieuwdorp hadden aangemeld.

 De gekozen foto's worden nu doorgestuurd naar het NIOD, het Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies. Daar komen ook de oorlogsfoto's binnen die in alle andere provincies zijn geselecteerd. Er worden verder nog foto's uitgekozen uit Suriname, de Antillen en toenmalig Nederlands-Indië.  Een jury onder leiding van Khadija Arib, voorzitter van de Tweede Kamer, zal uit alle provinciale selecties de definitieve keuze van honderd foto’s maken. Op 30 maart 2020 wordt deze keuze in de vorm van een tentoonstelling bekend gemaakt in de Tweede Kamer in Den Haag. Dan zal duidelijk worden hoeveel en welke Zeeuwse foto's uit de op deze pagina's getoonde beelden in de nationale selectie zijn opgenomen.

Domburg, 2 november 1944: De in de duinen gelegen villa 'Woestduin' bij Domburg staat in lichterlaaie na een beschieting. De daarin verbleven Duitse soldaten geven zich over aan Noorse Commando's van No. 5 troop. foto Noors Verzetsmuseum
Volledig scherm
Domburg, 2 november 1944: De in de duinen gelegen villa 'Woestduin' bij Domburg staat in lichterlaaie na een beschieting. De daarin verbleven Duitse soldaten geven zich over aan Noorse Commando's van No. 5 troop. foto Noors Verzetsmuseum © foto Noors Verzetsmuseum
Axel mei-juni 1940: Belgische en Franse krijgsgevangenen worden door het centrum van Axel afgevoerd naar de haven van Walsoorden. Hoewel de Duitse bezetter het verbood voorzien inwoners de gevangenen van eten en drinken. fotograaf onbekend - Archief Oorlogsmuseum Gdynia, Axel
Volledig scherm
Axel mei-juni 1940: Belgische en Franse krijgsgevangenen worden door het centrum van Axel afgevoerd naar de haven van Walsoorden. Hoewel de Duitse bezetter het verbood voorzien inwoners de gevangenen van eten en drinken. fotograaf onbekend - Archief Oorlogsmuseum Gdynia, Axel © Archief Oorlogsmuseum Gdynia, Axel
Middelburg, eind mei 1940: Op 17 mei 1940 wordt Middelburg getroffen door Duits en Frans artillerievuur en Duitse vliegtuigbommen. Een groot deel van het oude centrum gaat in vlammen op, waaronder het beroemde stadhuis. fotograaf Cornelis P. Snijders/ Zeeuws Archief
Volledig scherm
Middelburg, eind mei 1940: Op 17 mei 1940 wordt Middelburg getroffen door Duits en Frans artillerievuur en Duitse vliegtuigbommen. Een groot deel van het oude centrum gaat in vlammen op, waaronder het beroemde stadhuis. fotograaf Cornelis P. Snijders/ Zeeuws Archief © fotograaf Cornelis P. Snijders/ Zeeuws Archief
Sluis, 1944: Vluchtelingen in de Hoogstraat in Sluis (volgens sommigen Breskens). Het extreme oorlogsgeweld tijdens de bevrijding van West-Zeeuws-Vlaanderen) dwingt de inwoners tot evacuatie en vlucht. Honderden burgers komen om. fotograaf onbekend - Archief gemeente Sluis
Volledig scherm
Sluis, 1944: Vluchtelingen in de Hoogstraat in Sluis (volgens sommigen Breskens). Het extreme oorlogsgeweld tijdens de bevrijding van West-Zeeuws-Vlaanderen) dwingt de inwoners tot evacuatie en vlucht. Honderden burgers komen om. fotograaf onbekend - Archief gemeente Sluis © fotograaf onbekend - Archief gemeente Sluis
Axel, 19 september 1944: Poolse genietroepen bouwen bij de Derde Verkorting over het zijkanaal de 'Gdyniabridge'. De Polen kunnen nu hun met tanks oprukken, de Duitse linies doorbreken en Axel bevrijden. fotograaf onbekend - Archief Oorlogsmuseum Gdynia, Axel
Volledig scherm
Axel, 19 september 1944: Poolse genietroepen bouwen bij de Derde Verkorting over het zijkanaal de 'Gdyniabridge'. De Polen kunnen nu hun met tanks oprukken, de Duitse linies doorbreken en Axel bevrijden. fotograaf onbekend - Archief Oorlogsmuseum Gdynia, Axel © Archief Oorlogsmuseum Gdynia, Axel
Sluis, 1939-1940: In deze jaren worden meer dan 300 Joods-christelijke vluchtelingen uit Duitsland gehuisvest in twee opvangkampen te Sluis. Sommigen laten zich dopen in Sluis. fotograaf onbekend - Archief gemeente Sluis
Volledig scherm
Sluis, 1939-1940: In deze jaren worden meer dan 300 Joods-christelijke vluchtelingen uit Duitsland gehuisvest in twee opvangkampen te Sluis. Sommigen laten zich dopen in Sluis. fotograaf onbekend - Archief gemeente Sluis © fotograaf onbekend - Archief gemeente Sluis
Driewegen (Zuid-Beveland), 16 mei 1940: Duitse militairen bij de wagenmakerij van Jozias Lansen. Maria Lansen haalde 'ein Kann frisches Wasser', een militair pakte uit zijn ransel een flacon limonadesiroop en verdeelde limonade. fotograaf onbekend, ZB, Beeldbank Zeeland
Volledig scherm
Driewegen (Zuid-Beveland), 16 mei 1940: Duitse militairen bij de wagenmakerij van Jozias Lansen. Maria Lansen haalde 'ein Kann frisches Wasser', een militair pakte uit zijn ransel een flacon limonadesiroop en verdeelde limonade. fotograaf onbekend, ZB, Beeldbank Zeeland © fotograaf onbekend, ZB, Beeldbank Zeeland
Oostburg, 5 september 1944: Het 15e Duitse leger gebruikt tijdens de snelle terugtrekkingsoperatie in september 1944 allerlei geïmproviseerde voertuigen, zoals hier in Oostburg. fotograaf Oscar de Milliano, ZB, Beeldbank Zeeland
Volledig scherm
Oostburg, 5 september 1944: Het 15e Duitse leger gebruikt tijdens de snelle terugtrekkingsoperatie in september 1944 allerlei geïmproviseerde voertuigen, zoals hier in Oostburg. fotograaf Oscar de Milliano, ZB, Beeldbank Zeeland © fotograaf Oscar de Milliano, ZB, Beeldbank Zeeland
Oost-Souburg, West-Souburg, ná 8 november 1944: Geallieerden met verzetsmensen en een veldwachter in de omgeving van de Kanaalbrug. Tweede van links staat Jac de Smit, opzichter Zeeuws Dagblad. fotograaf onbekend, ZB, Beeldbank Zeeland
Volledig scherm
Oost-Souburg, West-Souburg, ná 8 november 1944: Geallieerden met verzetsmensen en een veldwachter in de omgeving van de Kanaalbrug. Tweede van links staat Jac de Smit, opzichter Zeeuws Dagblad. fotograaf onbekend, ZB, Beeldbank Zeeland © fotograaf onbekend, ZB, Beeldbank Zeeland
Vlissingen, zomer 1941-1942: Strandpret op Boulevard Evertsen. Tot de zomer van 1942 kon men nog gewoon naar het strand voor zon, zee en zilte lucht. Gedurende de rest van de oorlog is de zee in Zeeland verboden terrein. fotograaf onbekend / Gemeente Archief Vlissingen
Volledig scherm
Vlissingen, zomer 1941-1942: Strandpret op Boulevard Evertsen. Tot de zomer van 1942 kon men nog gewoon naar het strand voor zon, zee en zilte lucht. Gedurende de rest van de oorlog is de zee in Zeeland verboden terrein. fotograaf onbekend / Gemeente Archief Vlissingen © fotograaf onbekend / Gemeente Archief Vlissingen
Renesse, 1945: Voorlopige begraafplaats van de door de Duitsers geëxecuteerde verzetsstrijders de '10 van Renesse'. Fotograaf onbekend / Gemeentearchief Schouwen-Duiveland
Volledig scherm
Renesse, 1945: Voorlopige begraafplaats van de door de Duitsers geëxecuteerde verzetsstrijders de '10 van Renesse'. Fotograaf onbekend / Gemeentearchief Schouwen-Duiveland © Fotograaf onbekend / Gemeentearchief Schouwen-Duiveland
Westkapelle, mei 1940: Vanuit de slaapkamer van het ouderlijk huis maakt Neeltje Flipse-Roelse deze foto van net gearriveerde Duitse soldaten voor de winkel van rijwielhandel A. Huibregtse. Drie buurjongens zijn nieuwgierig. foto Neeltje Flipse Roelse, collectie Polderhuis Westkapelle
Volledig scherm
Westkapelle, mei 1940: Vanuit de slaapkamer van het ouderlijk huis maakt Neeltje Flipse-Roelse deze foto van net gearriveerde Duitse soldaten voor de winkel van rijwielhandel A. Huibregtse. Drie buurjongens zijn nieuwgierig. foto Neeltje Flipse Roelse, collectie Polderhuis Westkapelle © . foto Neeltje Flipse Roelse, collectie Polderhuis Westkapelle
Axel, zomer 1944: Voorjaar 1944 zetten de Duitsers een groot deel van Oost-Zeeuws-Vlaanderen onder water. De boerderij van Willem de Feijter ligt in geïnundeerd gebied en is alleen bereikbaar met de roeiboot.fotograaf onbekend - Archief Oorlogsmuseum Gdynia, Axel
Volledig scherm
Axel, zomer 1944: Voorjaar 1944 zetten de Duitsers een groot deel van Oost-Zeeuws-Vlaanderen onder water. De boerderij van Willem de Feijter ligt in geïnundeerd gebied en is alleen bereikbaar met de roeiboot.fotograaf onbekend - Archief Oorlogsmuseum Gdynia, Axel © fotograaf onbekend - Archief Oorlogsmuseum Gdynia, Axel
Eede, 13 maart 1945: Koningin Wilhelmina zet na vijf jaar ballingschap in Groot-Brittannië weer voet op Nederlandse bodem. Dat gebeurt bij het tijdens de bevrijding in oktober 1944 totaal verwoeste grensplaatsje Eede. fotograaf onbekend - Archief gemeente Sluis
Volledig scherm
Eede, 13 maart 1945: Koningin Wilhelmina zet na vijf jaar ballingschap in Groot-Brittannië weer voet op Nederlandse bodem. Dat gebeurt bij het tijdens de bevrijding in oktober 1944 totaal verwoeste grensplaatsje Eede. fotograaf onbekend - Archief gemeente Sluis © fotograaf onbekend - Archief gemeente Sluis
Heikant, 16 september 1944: Soldaten van de Eerste Poolse Pantserdivisie zijn in de ochtend van 16 september de Nederlandse grens gepasseerd en doorgereden naar Heikant. Ze maken kwartier op het boerenhof van de familie Martinet. fotof René Martinet, Archief familie Martinet
Volledig scherm
Heikant, 16 september 1944: Soldaten van de Eerste Poolse Pantserdivisie zijn in de ochtend van 16 september de Nederlandse grens gepasseerd en doorgereden naar Heikant. Ze maken kwartier op het boerenhof van de familie Martinet. fotof René Martinet, Archief familie Martinet © fotof René Martinet, Archief familie Martinet
Wolphaartsdijk, 30 oktober 1944: Bevrijding van Wolphaartsdijk. De bevolking verwelkomt de Canadezen in de Dorpsstraat - nu Kerkstraat. Het blijkt dat veel Zeeuwen een Nederlandse vlag op zolder hebben liggen. Foto Beeldbank WO2, NIOD
Volledig scherm
Wolphaartsdijk, 30 oktober 1944: Bevrijding van Wolphaartsdijk. De bevolking verwelkomt de Canadezen in de Dorpsstraat - nu Kerkstraat. Het blijkt dat veel Zeeuwen een Nederlandse vlag op zolder hebben liggen. Foto Beeldbank WO2, NIOD © Foto Beeldbank WO2, NIOD
Serooskerke (Walcheren), 1945: Vrouw in Walcherse streekdracht loopt door het water van het geïnundeerde eiland, dat een jaar na de bevrijding nog steeds niet drooggemaakt is. foto Carel Blazer Maria Austria Instituut / ZB, Beeldbank Zeeland
Volledig scherm
Serooskerke (Walcheren), 1945: Vrouw in Walcherse streekdracht loopt door het water van het geïnundeerde eiland, dat een jaar na de bevrijding nog steeds niet drooggemaakt is. foto Carel Blazer Maria Austria Instituut / ZB, Beeldbank Zeeland © foto Carel Blazer Maria Austria Instituut / ZB, Beeldbank Zeeland
Yerseke, 1945: Directrice Helena Hermina Dop van het Vlissingsche Noodtehuis Zwaluwnest in Oud Gastel poseert samen met de Joodse kinderen die zij in het tehuis liet onderduiken. foto Joods Historisch Museum
Volledig scherm
Yerseke, 1945: Directrice Helena Hermina Dop van het Vlissingsche Noodtehuis Zwaluwnest in Oud Gastel poseert samen met de Joodse kinderen die zij in het tehuis liet onderduiken. foto Joods Historisch Museum © foto Joods Historisch Museum
Middelburg, 5 december 1944: Intocht van Sinterklaas tijdens bevrijdingsfeesten op de hoek Dam-Korte Delft van Middelburg. Op de hoek de banketbakkerswinkel van Arie van der Mijle, gevestigd aan de Dam. foto: P. Vreke / ZB, Beeldbank Zeeland
Volledig scherm
Middelburg, 5 december 1944: Intocht van Sinterklaas tijdens bevrijdingsfeesten op de hoek Dam-Korte Delft van Middelburg. Op de hoek de banketbakkerswinkel van Arie van der Mijle, gevestigd aan de Dam. foto: P. Vreke / ZB, Beeldbank Zeeland © foto: P. Vreke / ZB, Beeldbank Zeeland
Westkapelle, 1 november 1944: Duitse krijgsgevangenen in Westkapelle worden door commando's van 41 Royal Marine Commando's naar het strand gedreven. Keuzefoto Commissaris van de Koning van Zeeland, Han Polman. foto Sergeant C. Crocker, ZB, Beeldbank Zeeland
Volledig scherm
Westkapelle, 1 november 1944: Duitse krijgsgevangenen in Westkapelle worden door commando's van 41 Royal Marine Commando's naar het strand gedreven. Keuzefoto Commissaris van de Koning van Zeeland, Han Polman. foto Sergeant C. Crocker, ZB, Beeldbank Zeeland © foto Sergeant C. Crocker, ZB, Beeldbank Zeeland
Goes, 1940: Magdalena Kloosterman in gesprek met een Duitse soldaat. fotograaf onbekend, ZB, Beeldbank Zeeland
Volledig scherm
Goes, 1940: Magdalena Kloosterman in gesprek met een Duitse soldaat. fotograaf onbekend, ZB, Beeldbank Zeeland © fotograaf onbekend, ZB, Beeldbank Zeeland
Breskens, 1944: Canadese carriers verplaatsen zich even buiten Breskens met veel moeite door de dikke modder. De situatie is exemplarisch voor de extreme terrein- en weersomstandigheden tijdens de bevrijding van West-Zeeuws-Vlaanderen. fotograaf onbekend - Archief gemeente Sluis
Volledig scherm
Breskens, 1944: Canadese carriers verplaatsen zich even buiten Breskens met veel moeite door de dikke modder. De situatie is exemplarisch voor de extreme terrein- en weersomstandigheden tijdens de bevrijding van West-Zeeuws-Vlaanderen. fotograaf onbekend - Archief gemeente Sluis © fotograaf onbekend - Archief gemeente Sluis