Wim Harwig, oud-medewerker van Thermphos
Volledig scherm
Wim Harwig, oud-medewerker van Thermphos © Lex De Meester

Thermphos wordt vandaag met een flinke knal opgeblazen

NIEUWDORP - Vrijdag klinkt er een enorme knal in het Sloegebied. De fosforfabriek van het failliete Thermphos wordt met een flinke lading springstof opgeblazen. Bij de saneerders heerst er vreugde dat een ogenschijnlijk onmogelijke missie is volbracht: het veilig reinigen en slopen van het ovenhuis, het hart van de voormalige fosforfabriek. Maar onder oud-Thermphossers zoals Wim Harwig uit Vlissingen heerst vooral weemoed. ,,Ik ga niet applaudisseren.”

Op zijn blog wimharwig.com telt de 64-jarige Vlissinger af naar de knal. Sinds decennia bepaalt het bijna 50 meter hoge ovenhuis de skyline van het Sloegebied. Nog een paar uur en dan ligt het plat. Het gaat de wachtchef, die voor onderaannemer Petrogas fosforslik verwerkt, aan het hart. ,,Het wordt een emotioneel moment. Al dat degelijke Duitse beton dat straks in duigen ligt... Ik heb 33 jaar in deze fabriek gewerkt.”

Sociaal bedrijf

,,Ik ben in 1981 begonnen bij Hoechst, zoals de voorloper van Thermphos heette. Een mooi en sociaal bedrijf, met veel activiteiten voor het personeel. Het mocht wat kosten in die tijd. Ja, dat faillissement in 2012 kwam hard aan. De curatoren vroegen me aan te blijven met het oog op een eventuele doorstart. Het ging me echter zo tegenstaan dat ik een tijdje in Pernis ben gaan werken. Dat pendelen was ook niet alles. Even heb ik toen nog bij Trinseo in Terneuzen gewerkt, maar zo'n Amerikaanse organisatie met voor elke stap een protocol is niks voor mij. Thermphos was een rauwere industrie, waar je handelde en achteraf wel hoorde of alles klopte. Meer mijn ding. Daarom werk ik nu via een uitzendbureau mee aan de sanering van het fosforslik.”

Dirk Vermaire is technisch directeur bij Van Citters Beheer BV, de dochtermaatschappij van North Sea Port die de voormalige fosfabriek Thermphos saneert. Vermaire was vroeger hoofd productie bij Thermphos.
Volledig scherm
Dirk Vermaire is technisch directeur bij Van Citters Beheer BV, de dochtermaatschappij van North Sea Port die de voormalige fosfabriek Thermphos saneert. Vermaire was vroeger hoofd productie bij Thermphos. © Mechteld Jansen

,,Terug op het oude nest denk je terug. Jammer dat zo'n mooie fabriek niet kon overleven. Dat minister Kamp destijds zijn nek niet uitstak om Thermphos te laten overschakelen op groene fosfor uit rioolwaterslib. Het steekt me nog steeds. Fosfaat wordt steeds schaarser. We zullen het uit reststromen moeten gaan halen. Dat had hier gekund. Jammer, maar goed, ik ben tegelijkertijd ook een beetje trots dat we het terrein netjes achterlaten.”

De 62-jarige Dirk Vermaire beaamt dat. Als directielid van Thermphos was hij zeven jaar lang verantwoordelijk voor de fosforproductie. Door zijn kennis van de gevaarlijke stof fosfor is hij sinds twee jaar technisch directeur van Van Citters Beheer, de vennootschap die havenbedrijf North Sea Port oprichtte voor de sanering van de fabriek. ,,Ja natuurlijk doet de sloop wat met me. Nergens ter wereld werd zo schoon en veilig fosfor gemaakt. Nu zijn we aangewezen op fosfor uit Kazachstan en China. Vergeleken met Thermphos zijn die fabrieken zwijnenstallen.”

Geen eenvoudige klus

,,Het is doodzonde dat Thermphos bankroet is gegaan. Maar ik ben wel trots dat we het fabrieksterrein schoon en veilig achterlaten. Dat was geen eenvoudige klus hoor, want deze sanering is nergens ter wereld nog gedaan. Bovendien zaten in het ovenhuis drie vervuilingsbronnen: fosfor, radioactief staal en asbest. Dat maakte het extra ingewikkeld. Fosfor was leidend in onze aanpak. Dat is van deze drie het gevaarlijkste goedje.”

Dinro Hobbel, directeur Van Citters Beheer.
Volledig scherm
Dinro Hobbel, directeur Van Citters Beheer. © Mechteld Jansen

VCB-directeur Dinro Hobbel had het ovenhuis graag op 7 januari laten ploffen. Op zijn verjaardag. ,,Maar 21 februari is ook prima. Ik ben trots dat we al zover zijn. Toen ik aantrad, was het één grote matpartij in Zeeland. Provincie en havenbedrijf rolden met elkaar over straat over de vraag wie de sanering ging betalen. Diederik Samsom, die vandaag komt kijken, loste dat als bemiddelaar gelukkig snel op. Toen het geld er eenmaal was, konden we voortvarend aan de slag. Het ziet er naar uit dat we eind dit jaar klaar zijn, waarschijnlijk binnen het budget. Dat is een prestatie!”
,,Tegelijkertijd besef ik dat het vandaag niet voor iedereen een knalfeest is.  In 2009 overleden twee medewerkers op de werkvloer. En een aantal mensen dat bij Thermphos werkte, is niet meer aan de slag geraakt. Oud-medewerkers van Thermphos die nog bij de sanering betrokken zijn, zullen ook met weemoed terugkijken als het ovenhuis valt. Dat begrijp ik heel goed.”