De xenobot is de allereerste levende robot.
Volledig scherm
De xenobot is de allereerste levende robot. © Douglas Blackiston

Dit revolutionaire robotje leeft écht (en dat is niet zonder risico's)

Maak kennis met de ‘xenobot’, een ‘levende robot’ gemaakt van levende cellen. Amerikaanse wetenschappers die hem hebben ontwikkeld, voorspellen een gouden toekomst.

De ‘traditionele’ robot, die bestaat uit metaal, plastic, chips en een hoop draadwerk, krijgt concurrentie van de xenobot. Deze totaal nieuwe levensvorm is het laatste wondertje van de wetenschap en werd deze week gepresenteerd in het vakblad PNAS.

Afrikaanse klauwkikker
Volledig scherm
Afrikaanse klauwkikker © Wikipedia

Klauwkikker

Hoe maak je een xenobot? Dat doe je op basis van het volgende recept: neem een Afrikaanse klauwkikker, zijn Latijnse naam luidt Xenopus laevis, waar de naam xenobot van is afgeleid. Neem een stukje van embryocellen uit de kikker. Haal er huidcellen en pompende hartspiercellen uit. Laat Deen Green, een supercomputer, zoeken naar algoritmes om deze kikkercellen zo aan elkaar te klikken dat zij kunnen voortbewegen en specifieke taken kunnen verrichten.

Vraag vervolgens een microchirurg om deze cellen, ter grootte van een halve millimeter, na te bouwen. Hij maakt van de hartspier- en huidstamcellen een kweek, snijdt die met ultrakleine draadjes en schaartjes in stukken en zet alles naar het voorbeeld van de computer in elkaar. De huidcellen zorgen voor stevigheid, de hartcellen voor beweging. En klaar is de xenobot, de eerste minirobot die is gemaakt van levende cellen.

Quote

De xenobot is geen traditione­le robot en ook geen bekende diersoort. Het is een levend organisme

Joshua Bongard, Wetenschapper, verbonden aan de Universiteit van Vermont

,,Het gaat hier om een nieuw wetenschappelijk speelveld’’, zegt Joshua Bongard, die het onderzoek mede heeft geleid. Bongard werkt aan de Universiteit van Vermont en is gespecialiseerd in computer- en robottechniek. ,,De xenobot is geen traditionele robot en ook geen bekende diersoort. Het is een levend organisme dat kan worden geprogrammeerd en zichzelf herstelt als het wordt beschadigd.

Schoonvegen

Testen hebben inmiddels uitgewezen dat groepen xenobots zich in cirkels voortbewegen en uit eigen beweging samen ‘vrachtjes’ (bijvoorbeeld proteïnen of andere cellen) naar een centrale plek brengen. Ook zouden ze een oppervlak ‘schoonvegen’. Dat zou er mogelijk op termijn toe kunnen leiden dat zij bijvoorbeeld worden ingezet in het schoonmaken van dichtgeslibde aders. Er werden ook xenobots gemaakt met een gat in het midden waarin medicijnen konden worden geplaatst. Die zouden naar bepaalde plekken in het lichaam kunnen worden gebracht.

De xenobots zouden ook radioactieve besmetting kunnen opsporen of microplastic uit de oceanen kunnen halen. Het is echter niet alleen hosanna. De biologische mini-machientjes kunnen niet eten. Zij sterven daardoor al na een paar dagen of hooguit een week een wisse dood.

Veroudering

Mochten wetenschappers er ooit in slagen de xenobots een langer leven te geven en grotere en complexere varianten op maat te maken, dan ligt mogelijk herstel van aangeboren afwijkingen of het repareren van huid in het verschiet. Dat laatste zou een grote stap kunnen zijn in de strijd tegen veroudering.

Er rijzen al meteen ethische vragen bij het onderzoek. De wetenschappers geven zelf toe dat er een gevaar schuilt in de ontdekking. De bio-systemen zouden dermate complex kunnen worden dat ze voor de mens, wat gedrag betreft, oncontroleerbaar worden. Om maar te zwijgen over de mogelijkheid dat de technologie gebruikt zou kunnen worden voor slechte doeleinden. Nog een cruciale hobbel: zal ooit worden toegestaan dat dergelijke machientjes van menselijke cellen worden geconstrueerd?

  1. Felle komeet scheert ‘rakelings’ langs de aarde: ‘Absurd maar ongevaarlijk’

    Felle komeet scheert ‘rakelings’ langs de aarde: ‘Absurd maar ongevaar­lijk’

    Astronomen kijken reikhalzend uit naar de komst van een extreem heldere komeet die de komende weken met name ‘s nachts en bij onbewolkt weer goed te zien zal zijn boven het noordelijk halfrond. De eind december ontdekte komeet met de wetenschappelijke naam C/2019 Y4 (Atlas) is de afgelopen tijd steeds feller geworden en heeft volgens de jongste berekeningen een gigantische verlichte atmosfeer half zo groot als onze zon.
  2. Experts ontdekken bacterie die zich kan voeden met giftig plastic

    Experts ontdekken bacterie die zich kan voeden met giftig plastic

    Wetenschappers hebben een bacterie ontdekt die zich voedt met de nu nog onafbreekbare kunststofsoort polyurethaan: een materiaal dat op grote schaal wordt gebruikt voor auto-interieurs, sportschoenen, luiers, keukensponzen, matrassen, verf en schuimisolatie. Het spul wordt meestal naar de vuilstort gebracht omdat het extreem lastig te recyclen is. De Duitse experts die de microscopisch kleine ‘plasticvreter’ traceerden, spreken van een doorbraak op het gebied van afvalverwerking.
  1. ‘Unieke’ afdruk gevonden van 555 miljoen jaar oude voorloper mensen: wormpje kleiner dan rijstkorrel

    ‘Unieke’ afdruk gevonden van 555 miljoen jaar oude voorloper mensen: wormpje kleiner dan rijstkor­rel

    Een team wetenschappers heeft in een kalksteenformatie in het zuiden van Australië fossiele afdrukjes gevonden van een nog onbekend, piepklein wezentje dat vermoedelijk 555 miljoen jaar geleden een organisme was waaruit de mens zou kunnen zijn ontstaan. Het druppelvormige ‘wormpje’ is ongeveer zo groot als een halve rijstkorrel en heeft een duidelijke voor- en achterkant. De naam van het dier is Ikaria Wariootia, genoemd naar een monument vlakbij de vindplaats.
  2. Politie neemt oudheden in beslag bij Tefaf, maar hoe komen illegale objecten daar terecht?
    PREMIUM

    Politie neemt oudheden in beslag bij Tefaf, maar hoe komen illegale objecten daar terecht?

    Op de internationale kunstbeurs Tefaf in Maastricht zijn onlangs twee kunststukken in beslag genomen. De oudheden, een Romeins hoofd van Apollo en een Egyptische vaas, zijn mogelijk illegaal opgegraven, zo meldt NRC. De vraag rijst of er niet veel meer onderzoek moet worden gedaan naar de verzamelgeschiedenis van archeologische vondsten voor ze worden gepresenteerd op bijvoorbeeld een beurs.