Wat Zegt De Wetenschap

NIEUW
04:30
Geselecteerd Speelt nu af

Hoe word je ziek van het coronavirus?

Het nieuwe coronavirus verspreidt zich razendsnel over de hele wereld. Maar hoe ontstaat zo'n nieuw virus, hoe past het zich aan aan de mens en hoe word je er ziek van? Professor Menno de Jong van het Amsterdam UMC geeft antwoord op al die vragen.

NIEUW
02:52
Geselecteerd Speelt nu af

Verpesten smartphones onze slaap?

Veel Nederlanders kijken voor het slapengaan nog even op hun telefoon. Maar wat voor effect heeft dat op onze slaap? Professor Bert van der Horst van het Erasmus MC zocht het uit.

NIEUW
04:22
Geselecteerd Speelt nu af

Waarom hebben we moeite met feiten die niet goed uitkomen?

Als iemand iets zegt waar we het niet mee eens zijn, gaan onze nekharen overeind staan. Volgens Noelle Aarts - hoogleraar socio-ecologische interacties aan de Radboud Universiteit Nijmegen - voelt dat als een aanval op onze identiteit. In deze video legt ze uit waarom we moeite hebben met feiten die ons niet goed uitkomen.

NIEUW
03:07
Geselecteerd Speelt nu af

Wat doet een maand zonder alcohol met je lichaam?

Een maand lang niet drinken lijkt effect te hebben op je lever én je brein. Daarvoor moet je echter eerst begrijpen wat er gebeurt als je alcohol drinkt. Dus: wat zijn de effecten van alcohol en wat gebeurt er met je lichaam als je alcohol een maand lang uit je leven bant?

NIEUW
05:49
Geselecteerd Speelt nu af

Is 5G schadelijk voor onze gezondheid?

Over 5G gaan veel verhalen de rondte; mensen worden er ziek van en het zou kanker kunnen veroorzaken. Maar wat is daar eigenlijk van waar? In deze video leggen wetenschappers Bart Smolders (TU/Eindhoven) en Hans Kromhout (Universiteit Utrecht) uit hoe 5G werkt en of het nou schadelijk is of niet.

NIEUW
03:54
Geselecteerd Speelt nu af

Moeten er verplicht meer vrouwen aan de top komen?

Het lukt Nederlandse beursgenoteerde bedrijven maar niet om meer vrouwen in hun bestuur te krijgen. Het kabinet kijkt daarom naar de invoering van een vrouwenquotum. Hoogleraar economie Esther-Mirjam Sent (Radboud Universiteit) legt uit wat een vrouwenquotum inhoudt en wat voor effecten dat heeft.

Eeuwige Jeugd

NIEUW
16:49
Geselecteerd Speelt nu af

Waarom helpt een potje bingo niet tegen eenzaamheid?

Het probleem rondom eenzaamheid lijkt steeds groter te worden. Maar is dat wel zo? Volgens prof. dr. Theo van Tilburg (Vrije Universiteit) is het antwoord hierop ‘ja en nee’. In vergelijking met twintig jaar geleden zijn er effectief meer eenzame ouderen. Van Tilburg doet al meer dan tien jaar onderzoek naar dit onderwerp en ziet dat de belangrijkste factor in eenzaamheid het verval van het sociale netwerk is. Een oplossing hiervoor is echter niet zo eenvoudig.

NIEUW
19:22
Geselecteerd Speelt nu af

Wat kunnen Ghanezen ons leren over gezond oud worden?

De helft van de Nederlanders heeft overgewicht en tegen de tijd dat we de 70 bereiken, hebben de meesten van ons last van hart- en vaatziekten, een te hoge bloeddruk of een te hoog cholesterol. Ouderdom komt immers met gebreken. Maar is dat wel per definitie zo? Volgens verouderingswetenschapper David van Bodegom (LUMC) is het verrassend dat ouderen in een minder ontwikkeld land als Ghana hier juist helemaal geen last van hebben. Als wij vitaal oud willen worden, kunnen we daar nog wel eens een voorbeeld aan nemen.

NIEUW
17:51
Geselecteerd Speelt nu af

Waarom is het belangrijk dat oudere mensen nog seks hebben?

Mensen op leeftijd die behoefte hebben aan seksualiteit en intimiteit: volgens psychologe Tineke Roelofs (Tilburg University) is dit een taboe dat nodig doorbroken moet worden. Haar onderzoek laat zien hoe dit onderwerp met name in verpleeghuizen moeilijk bespreekbaar is. Tegelijkertijd laat ander onderzoek zien dat een gebrek aan intimiteit en seksualiteit de kwaliteit van leven juist kan verminderen.

NIEUW
16:46
Geselecteerd Speelt nu af

Hoe vind je als persoon met dementie de weg naar huis?

Je opa die even niet meer op je naam kan komen, de buurman die verdwaald zijn huis niet meer terug kan vinden. Zomaar een paar voorbeelden van mensen met dementie. Een verschrikkelijke ziekte, waarbij mensen zich vaak bewust zijn van hun achteruitgang en steeds meer grip op het leven kwijtraken. Hoewel we dementie nog niet kunnen genezen, denkt industrieel ontwerper Rens Brankaert (TU Eindhoven) dat we het leven van deze mensen wel een stuk makkelijker en leuker kunnen maken.

NIEUW
18:45
Geselecteerd Speelt nu af

Opa en oma, dit is waarom blijven bewegen zo belangrijk is

Dat spieren ontzettend belangrijk zijn weten we inmiddels natuurlijk wel. Zonder zouden we geen stap kunnen zetten. Wat we vaak niet beseffen, is dat onze spieren plastisch zijn. Dit betekent dat ze zichzelf constant afbreken en weer opnieuw opbouwen. Maar dit betekent ook dat we constant moeten blijven werken om onze spieren goed op orde te houden, want voor je het weet zijn ze verdwenen. Volgens bewegingswetenschapper Luc van Loon (Maastricht University) is het dan ook van belang dat we onze spieren goed blijven onderhouden, zelfs als je al op leeftijd bent.

Colleges

NIEUW
15:46
Geselecteerd Speelt nu af

Hoe kunnen de superpowers van bier het klimaat redden?

Jij hangt dit weekend misschien laconiek met een paar biertjes aan de bar, maar voor sommige wetenschappers is dit serious business! Charlotte Koster (TU Delft) is zo'n wetenschapster en vertelt je in dit college specifiek over de gist die betrokken is bij het brouwen van bier. Bier heeft namelijk meer toepassingen dan de avond iets gezelliger maken. Met de nieuwste snufjes en technieken uit de wetenschap kun je gist namelijk omtoveren tot SUPERGIST. Door het dna net iets te manipuleren hebben we straks misschien wel gist dat het plastic kan opeten en verteren of gist dat als nieuw brandstof kan dienen en zo de CO2 uitstoot kan verminderen!

NIEUW
13:51
Geselecteerd Speelt nu af

Is de hernia van een hond net zo erg als die van mensen?

Jouw trouwe viervoeter, in voor en tegenspoed. Maar wat als je merkt dat je geliefde labrador met moeite van de trap afkomt of niet meer kwispelend de auto in springt om mee te gaan naar het strand? Er is duidelijk iets mis, maar hoe herken je wat er aan de hand is? Prof. Marianna Tryfonidou (Universiteit Utrecht) is dierenarts en vertelt in dit college hoe zij honden onderzoekt die bij haar op het spreekuur komen. Veruit het meest voorkomende probleem bij honden is rugpijn. Marianna vertelt hoe belangrijk het is om hier op tijd bij te zijn en hoe je de ergste problemen kunt voorkomen.

NIEUW
15:35
Geselecteerd Speelt nu af

Hoe komt het dat criminaliteit de laatste tijd enorm daalt?

Vanaf de jaren 90 is het aantal misdrijven enorm gedaald. Tot grote blijdschap van overheden. Maar wie was er eigenlijk verantwoordelijk voor deze daling? Wie had het ei van Columbus gevonden? Tal van claims volgde. Volgens burgemeester Guiliani lag het aan zijn zero-tolerance beleid. Er waren onderzoekers die zeiden dat het te maken zou hebben met de hoeveelheid lood in ons kraanwater. En een enkeling claimde zelfs dat het een gevolg zou zijn van het legaliseren van abortus. Professor Van Dijk onthult in zijn college aan wie we de daling echt te danken hebben.

NIEUW
17:32
Geselecteerd Speelt nu af

Is de ideale stad een bouwpakket?

Niets is zo onzeker als de toekomst. Nieuwe technologieën volgen elkaar rap op en veranderingen omtrent het klimaat vragen om constante aanpassingen aan de hitte en de heftige regenbuien. Intussen hebben we geen idee of we straks op waterstof of mierenzuur rijden. Maar hoe organiseren we ondanks deze onzekerheid een stad die werkt en klaar is voor de toekomst? Daar heeft Ward Rauws (Rijksuniversiteit Groningen) zo zijn ideeën over!

NIEUW
12:21
Geselecteerd Speelt nu af

Waarom zijn wij nog niet klaar voor robots?

Een stukje gezond verstand en empathie is ver te zoeken bij robots. Volgens filosoof en psycholoog Pim Haselager (Radboud Universiteit) beseffen wij dit niet goed en zijn wij niet goed voorbereid op de komst - jazeker, ze komen eraan! - van robots. Wordt het niet tijd dat jij je robotbewijs gaat halen?

NIEUW
14:41
Geselecteerd Speelt nu af

Waarom kun je het kleinste pas zien met een tunnel van 27km?

Moleculen en atomen zijn klein. Maar nog kleiner zijn de elektronen of zelfs de quarks. Maar hoe meten we deze deeltjes als we ze niet eens kunnen zien? Daarvoor is de grootste microscoop ter wereld nodig en daarvoor heb je een tunnel van 27 kilometer nodig. Waarom dat nodig is, dat legt prof. dr. ing. Bob van Eijk (Universiteit Twente) uit.

Het LAB

NIEUW
04:27
Geselecteerd Speelt nu af

Wat doet verblijven in de ruimte met je lichaam?

Astronaut worden: het is de droom van velen. Want wie wil er geen André Kuipers zijn? Maar het beroep brengt serieuze risico’s met zich mee: de ruimte zijn heeft veel negatieve effecten op het lichaam. In deze aflevering van het LAB vertelt sterrenkundige Joeri van Leeuwen (Universiteit van Amsterdam) over de effecten van gewichtloosheid op het lichaam. Wil jij hierna nog de ruimte in?

NIEUW
05:20
Geselecteerd Speelt nu af

Waarom presteer je slechter onder druk?

Ken je dat? Je neemt penalty's op een voetbalveldje achteraf en ze gaan er allemaal in. Maar tijdens die spannende wedstrijd mis je faliekant. Aan je techniek ligt het niet, de goal is nog steeds even groot en de keeper dook de verkeerde kant op. Wat is het dan? De druk. Hoe kan het dat je minder goed presteert wanneer je onder hoge druk staat? In de nieuwe aflevering van Het LAB legt bewegingswetenschapper Raôul Oudejans (VU Amsterdam) het je uit.

NIEUW
05:37
Geselecteerd Speelt nu af

Waarom wordt het heelal steeds groter en groter?

Je merkt er misschien weinig van, maar het wordt steeds donkerder op aarde. Hoe dat komt? Sterrenkundige Joeri van Leeuwen (Universiteit van Amsterdam en het Astron) legt het je uit in deze aflevering van Het LAB!

NIEUW
04:11
Geselecteerd Speelt nu af

Zo kun je namen voortaan veel beter onthouden

Je komt op de verjaardag van een vriend binnen, hartstikke gezellig; maar na 20 klamme handjes te hebben geschud, ken je eigenlijk nog steeds niemand. Opeens blijkt dat je direct alle namen bent vergeten. En dat terwijl je soms wel de onbenulligste details onthoudt zonder je te herinneren over welke persoon dit dan gaat. Hoe kan dat nou? Boris Konrad, geheugenwetenschapper aan Radboud Universiteit, geeft een lesje in hoe je je hersenen op weg kunt helpen om de volgende keer wél alle namen te onthouden.

NIEUW
04:59
Geselecteerd Speelt nu af

Zo leer je schieten als professioneel basketballer

Altijd al ambities gehad om professioneel basketballer te worden? In de nieuwste aflevering van Het LAB vertelt Raôul Oudejans (VU/HvA) hoe een speciale bril je hierbij kan helpen.

NIEUW
06:28
Geselecteerd Speelt nu af

Hoe kun je je eigen pijngrens verleggen?

Een sneetje in je vinger of een blauwe plek op je been, het overkomt iedereen wel eens. De één is wat kleinzeriger en zal de hele dag praten over de intense pijn die het sneetje geeft, terwijl de ander er bijna niets van voelt. Maar wist je dat dit vaak geen aanstellerij is en dat je die pijngrens ook zelf kan verleggen? Neurowetenschapper Marijtje Jongsma (Radboud Universiteit) vertelt hoe je dit doet.