Volledig scherm
© Thinkstock

'Ongeveer zevenhonderd Schouwen-Duivelanders ‘fout’ in de oorlog'

ZIERIKZEE - Schouwen-Duiveland telde in de oorlog ongeveer zevenhonderd collaborateurs. Ruim 430 mensen zijn hiervoor veroordeeld. Hiervan zijn er nog twee of drie in leven. 

De meeste pro-Duitse eilanders waren (land-)arbeiders. Zij verdienden tien gulden per week en als ze in de werkverschaffing zaten maar acht. Door mee te helpen bij de bouw van bunkers in de Westhoek kregen ze een loon van vijftien gulden of meer. ,,Als je dan acht kinderen had en een hoop schuld, was de keuze niet moeilijk,” zegt schrijver en amateur-historicus Jop Steenhof de Jong. ,,Je kunt deze mensen eigenlijk niet ‘fout’ noemen. Ze waren eerder slachtoffer van de omstandigheden.” 

Maar er waren ook een stuk of tien echte landverraders, van wie waterschapsingenieur Anton Ilcke en directeur Reinier de Waal van het arbeidsbureau de belangrijkste zijn. Steenhof de Jong: ,,Na hun arrestatie werden NSB’ers in Zierikzee steevast met de brandweerauto naar de rechtbank gereden. Maar De Waal, die veel mensen in Duitsland te werk stelde, werd zó gehaat dat hij moest lopen. Onderweg werd hij beschimpt, bespuugd en met stenen bekogeld.”

Het boek ‘Collaboratie op Schouwen-Duiveland’ van Jop Steenhof de Jong verschijnt vrijdag 27 oktober.