Volledig scherm
Minister Schouten van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) bezoekt een boerderij. © ANP

Veestapel groeit: overheid heeft stikstofprobleem niet onder controle

UPDATEDe groeiende veestapel in Nederland heeft ervoor gezorgd dat de uitstoot van milieuvervuilende stikstof, ammoniak en fosfaat is toegenomen. Dit probleem heeft de overheid niet onder controle, oordeelt de Algemene Rekenkamer in een kritisch rapport.

Quote

Met dit beleid is met instemming van het parlement een bewust risico genomen dat gevolgen heeft voor veehouders en de belasting van de biodiversi­teit

Francine Giskes, Algemene Rekenkamer

De stijging van schadelijke uitstoot komt volgens de Algemene Rekenkamer voor een deel door de toename van het aantal dieren in Nederland. Daardoor stijgt de hoeveelheid mest. Zo is het aantal stuks rundvee in 2017 met 2,4 procent toegenomen ten opzichte van 2013. Eerder meldde de Rekenkamer dat die groei tussen 2013 en 2018 had plaatsgevonden, maar dat klopt niet.

De Nederlandse agrarische sector levert met 42 procent verreweg de grootste bijdrage aan de stikstofneerslag in de natuur, zo rapporteert de Rekenkamer vanmiddag. Te veel stikstof leidt ertoe dat brandnetels en grassen de natuur overwoekeren. Beschermde plantensoorten en zeldzame paddenstoelen verdwijnen daardoor. Ook gaan vissen dood.

,,Nu hebben de ministers van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) en Infrastructuur en Waterstaat (I&W) weinig grip op de mestvervuiling, die door de veehouderij wordt veroorzaakt’’, zegt Francine Giskes, collegelid van de Algemene Rekenkamer. ,,Dit zien we terug in de wet- en regelgevingspraktijk tegen mestvervuiling. Die praktijk belemmert de handhaving en beperkt goed zicht op het halen van uitstootnormen en het beschermen van de natuur.’’

Het rapport van de Rekenkamer verschijnt op een gevoelig moment: donderdagavond debatteert de Tweede Kamer over een verstrekkende uitspraak van de Raad van State over het stikstofbeleid. De hoogste bestuursrechter oordeelde recent dat het Programma Aanpak Stikstof (PAS) van de overheid illegaal is. Het PAS werd sinds 2015 gebruikt om vergunningen uit te delen aan stikstofuitstotende bedrijven. Door de uitspraak staan honderden projecten op het gebied van landbouw - maar óók infrastructuur en woningbouw - op de tocht.

Onderschat

Quote

Vereenvou­dig de regels. Verminder de regeldruk

Francine Giskes

Volgens de Algemene Rekenkamer heeft het kabinet de gevolgen van de afschaffing van het melkquotum in 2015 onderschat. De afschaffing leidde tot een forse groei van het aantal melkkoeien. Een slechte zaak, aldus de Rekenkamer. ,,Met dit beleid is met instemming van het parlement een bewust risico genomen dat gevolgen heeft voor veehouders en de belasting van de biodiversiteit.’’

De Rekenkamer adviseert het kabinet om de regelgeving rond mestvervuiling simpeler te maken. ,,Stel heldere normen vast en ga daar op handhaven’’, zegt Giskes. ,,Vereenvoudig de regels. Verminder de regeldruk.’’

In een reactie zegt minister Carola Schouten (LNV) dat ze het terugdringen van de uitstoot vanuit de veehouderij belangrijk vindt. Ze geeft toe dat de regelgeving ingewikkeld is, daarom is ze bezig met een herziening van het Nederlandse mestbeleid. De minister zei eerder in een interview met deze krant dat inkrimping van de veestapel ‘niet haar doel’ is.

Volledig scherm
Volgens de Algemene Rekenkamer heeft het kabinet de gevolgen van de afschaffing van het melkquotum in 2015 onderschat. De afschaffing leidde tot een forse groei van het aantal melkkoeien. © Johan Van Der Heijden
  1. Oppositie blijft ontevreden over ‘getreuzel’ kabinet bij stikstofcrisis
    Stikstofdebat

    Oppositie blijft ontevreden over ‘getreuzel’ kabinet bij stikstof­cri­sis

    Te weinig en te laat. Of overbodige maatregelen voor een niet bestaand probleem. Over de redenering verschillen oppositiepartijen van mening, maar dat de stikstofmaatregelen niet deugen daar zijn ze het over eens. Dat bleek tijdens een debat over de stikstofcrisis en de stappen die het kabinet gisteren presenteerde. PVV-voorman Geert Wilders zegde het vertrouwen in de regering op, maar zijn motie van wantrouwen kreeg alleen steun van Forum voor Democratie.