Volledig scherm
Ernst-Jan Rozendaal © Ruben Oreel

Grasduinen in begrotingsstukken saai? Nee hoor! ‘Het is een sport’

Bijna 2000 pagina’s aan begrotingsstukken doorspitten op zoek naar nieuws, racend tegen de klok. PZC-journalist Ernst Jan Rozendaal ziet het als een uitdaging. ,,Het is een sport om de Zeeuwse nieuwsfeiten uit de miljoenennota te filteren, ze te duiden en er zo snel mogelijk over te publiceren”, zegt hij over de altijd hectische Prinsjesdag.

De derde dinsdag van september is traditioneel gezien de dag waarop de koning de troonrede voorleest en de minister van Financiën de miljoenennota presenteert. Terwijl aanwezige politici hun best doen niet in slaap te vallen, werken journalisten zich in het zweet om het belangrijkste nieuws op te duikelen. Om 15.15 uur schieten ze uit de startblokken. Dan worden alle begrotingen online gezet.

Race tegen de klok

,,Vroeger kreeg je de hele miljoenennota onder embargo mee naar huis. Dan kon je op vrijdag twee dozen met begrotingen ophalen in Den Haag en had je het hele weekend de tijd om alles goed te lezen en eventueel mensen alvast om een reactie te vragen. Tegenwoordig moeten we wachten tot 15.15 uur op Prinsjesdag zelf. Dat betekent dat we nog maar een paar uur hebben om de digitale documenten uit te pluizen en er iets over te schrijven”, vertelt Rozendaal.

Samen met collega Jeffrey Kutterink waagde de PZC-journalist zich aan de jaarlijkse race tegen de klok. Ministerie voor ministerie gingen ze alle begrotingen af op zoek naar veranderingen die specifiek betrekking hebben op de provincie Zeeland. ,,Je zou misschien denken dat het voor ons makkelijker is om de stukken digitaal te hebben, zodat je op een bepaalde term kunt zoeken. Maar als je op ‘Zeeland’ hebt gezocht, heb je lang niet alle relevante onderwerpen gezien.”

Belangrijke thema’s kennen

,,Je moet dus weten wat per ministerie de belangrijkste thema’s zijn. Zo zochten we in de defensiebegroting bijvoorbeeld specifiek op de termen ‘markaz’ en ‘De Ruyterkazerne’. In de hoop iets te vinden over de veelbesproken marinierskazerne die in Vlissingen moet komen. GroenLinks had een persbericht gestuurd dat de bouw van de kazerne opnieuw uitgesteld werd – van 2020 naar 2021 - en dat de aanbesteding beter maar definitief kon worden stopgezet.”

,,Maar toen wij dat probeerden te achterhalen, konden we dat niet direct afleiden uit de begroting. In een schema stond alleen dat in 2021 ‘de d-brief’ wordt verstuurd. We zetten we bij de lezing van GroenLinks daarom nog wat vraagtekens. Mogelijk was het geframed of verkeerd geïnterpreteerd. Eerst wilden we uitzoeken wat zo’n d-brief precies betekent en tot we daar duidelijkheid over hadden besloten we hier als PZC nog niets over te melden.”

Check, check, dubbel check

,,Ik belde het ministerie van defensie, maar daar was geen enkele voorlichter bereikbaar. Dus klopte ik aan bij André Bosman, Middelburgs Kamerlid van de VVD en defensiespecialist. Ook die was druk vanwege Prinsjesdag, maar uiteindelijk kreeg ik hem te pakken. Hij had de indruk dat er niks nieuws aan de hand was, maar het riep wel vragen bij hem op en hij gaf aan die in de Kamer te gaan stellen.”

,,De aanname dat de bouw van de kazerne uitgesteld zou worden, was dus niet meteen te verifiëren en waarschijnlijk zelfs onjuist. Het bericht dat we brachten, was iets genuanceerder dan waarop je als krant misschien hoopt. Maar de feiten klopten in ieder geval wel. En dat werd ’s avonds nog eens bevestigd door een woordvoerder van de provincie die navraag had gedaan bij defensie: het was onwaarschijnlijk dat de kazerne nóg later zou komen.”

Goed nieuws voor onderwijs

Al scrollend door de begroting van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap kwam de PZC-journalist nog een nieuwtje tegen. ,,Ik zag dat er een nieuwe regeling komt voor scholen in krimpgebieden. Het kabinet wil zo voorkomen dat scholen omvallen door de dalende leerlingaantallen. En op de langere termijn komt er zelfs een subsidiepot. Ook al werd Zeeland niet specifiek genoemd, voor mij was het niet moeilijk te bedenken dat dit ook betrekking heeft op ons.”

,,Wel vroeg ik me af of het echt nieuw was. Dus deed ik navraag bij gedeputeerde Harry van der Maas. Die liet weten dat hij al op de hoogte was van het idee, maar dat het concrete wetsvoorstel en de subsidie wel degelijk nieuw zijn. Hij zag het als iets dat hartstikke positief is voor onze provincie”, vertelt Rozendaal, zoals een echte journalist betaamt blij met ‘het scoopje’, zoals hij het zelf noemt.

Zorgvuldigheid staat voorop

Op nog wat losse punten na - zoals het geld voor grensbewaking in het kader van de brexit en voor innovatieonderzoek in de visserij – was er geen bijzonder grote Zeeuwse oogst te halen uit de miljoenennota. ,,Vroeger konden we nog wel eens een hele spread vullen met nieuws uit het regeringsbeleid voor het komende jaar. Dit keer was het maar heel gering. Het kabinet heeft in de begroting nou eenmaal niet zoveel aandacht gehad voor specifiek Zeeuwse thema’s”, legt de verslaggever uit.

Toch kijkt Rozendaal positief terug op het verloop van de dag die op zijn zachtst gezegd altijd een tikkeltje hectisch is. ,,Iedereen kan de begrotingsstukken bekijken, maar je hebt wel een bepaalde achtergrond en kennis nodig om bij de Zeeuwse nieuwsfeiten te komen en die goed te brengen. Hoewel snelheid steeds belangrijker is door de komst van het internet, is zorgvuldigheid nog altijd belangrijker. Ik ben blij dat wij pas hebben gepubliceerd op het moment dat we zeker wisten dat we relevante én vooral kloppende verhalen hadden.”

PZC gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement
  1. ‘We kregen op de redactie veel mails van mensen die Frits Spits sterkte wensten’

    ‘We kregen op de redactie veel mails van mensen die Frits Spits sterkte wensten’

    Het interview met radiomaker Frits Spits (71) in PZC Magazine van vorige week zaterdag raakte ontzettend veel lezers. Spits – echte naam: Frits Ritmeester – vertelde daarin openhartig over het verdriet na de dood van zijn vrouw Greetje, zijn grote liefde met wie hij 45 jaar was getrouwd. Het interview werd gemaakt door Anniek van den Brand (52), chef PZC Magazine. Zij vertelt waarom ze de radiomaker juist nu wilde interviewen, hoe het contact met hem tot stand kwam en wat het gesprek met haar deed.