Soefisme wordt ook wel de ‘religie van het hart’ genoemd.
Volledig scherm
Soefisme wordt ook wel de ‘religie van het hart’ genoemd. © Getty Images/iStockphoto

Godsdiensten als vingers van één hand

Heel bekend is het niet. De plek van samenkomst in de Kerksteeg in Middelburg is klein en je moet bijna bij toeval tegen informatie over de bijeenkomsten aanlopen. Niet eens iedere maand vinden in Zeeland soefi-bijeenkomsten plaats. Maar ‘geheim’ is er niets aan. Iedere belangstellende is welkom in de dienst, bij workshops of tijdens de open dag. In december nam ik mijn kans waar en ging ik naar een bijeenkomst.

Voor de plek van samenkomst fietste ik een andere vrijzinnige protestant tegen het lijf. ,,Hé jij ook hier?” Hij was nieuwsgierig naar het verhaal van een collega, ik kwam met het idee iets over soefisme te gaan schrijven. Binnen troffen we mensen met onder meer katholieke en islamitische roots. In de hal trok ieder de schoenen uit. Bij de informele dienst werd de kring van stoelen bezet door vooral vrouwen met een warme, vriendelijke uitstraling. Niet zeer piep, maar vast jong van geest. Er was ruimte voor stilte, inkeer, muziek (van een cd, later zang bij gitaar) en een lezing van Ali Can Yurdakul. Hij sprak over het thema ‘vrede’, nadat daarover passages uit de heilige bronnen van het jodendom, christendom, islam, boeddhisme, hindoeïsme en zoroastrisme waren gelezen. 

Quote

Als je God helemaal wilt bevatten, onderzoek dan alle paden naar God

Pad

Gaat het niet tegen ieder gevoel in om die bronnen naast in plaats van tegenover elkaar te stellen? Toen ik kind was reageerde mijn moeder pikkerig als ik opmerkte dat als ik ergens anders was geboren ik vast boeddhist of moslima was geworden. Ze kon daar volgens mij geen kant mee op en trok me mee naar de kerk. Zo niet de moeder van de spreker. Hij stelde zijn moeder vragen over oorlogen en godsdienst. Zij legde uit: ,,Godsdienst is een pad om op te gaan in God, maar mensen denken dat hun godsdienst of dat hun boodschapper beter is dan die van de ander en dat levert strijd op. Mijn moeder pakte mijn hand en wees op mijn vingers. Stel je godsdienst voor als een vinger. Elke vinger heeft een andere vorm, een andere functie een andere naam. Maar als je God helemaal wilt bevatten, onderzoek dan alle paden naar God, want Allah is groter dan je denkt.” De beeldspraak leek mij zomaar mooi en zinnig.

Religie van het hart

De herkomst van het woord soefisme ontsluiert al enigszins waar het soefi’s om gaat: het wordt gelinkt aan ‘wijsheid’ en ‘zuiverheid’. Soefi’s sluiten niet zoals afzonderlijke godsdiensten vaak doen ánders gelovigen uit. Iedere godsdienst mag er zijn. Soefi’s hebben als opvatting dat er één universele goddelijke kern is, die in ieder mens aanwezig is en dat boodschappers in en vanuit de verschillende religies daarover bijzondere wijsheid bezitten. Soefisme wordt ook wel de ‘religie van het hart’ genoemd. Het belangrijkste is het goddelijke in het hart te onderzoeken. Meditatie kan daarbij helpen. Wanneer gedachten en het dagelijkse handelen worden losgelaten, ontstaat er een soort vrijheid waarin de schepper van het al, de Ene, zich laat kennen. En dat zal de mens die dat ervaart én de buitenwereld waarin hij leeft verlichten.

Eerstvolgende eredienst: 2 februari 11 uur. Open dag 5 april 2020. soefi.nl

  1. Stilte voor de storm
    PREMIUM
    monnikenwerk

    Stilte voor de storm

    Het is stiller geworden – op straat. De berichten in mijn app-verkeer veranderen: twee coronapatiënten in het appartementencomplex waar mijn zus woont, één overleed. Op het werk van mijn man iemand die zelf kwetsbaar is, maar door de nood gedwongen toch voor dierbaren met het virus zorgt. Een vriendin, werkzaam in een verpleeghuis, die vraagt of ik in Zeeland mondkapjes kan krijgen. Mensen komen in de knel. Luchtige, lollige filmpjes in apps lijken steeds meer plaats te maken voor beelden uit de natuur en muziek.
  1. Sake Stoppels roept op leerling van Jezus te worden
    PREMIUM

    Sake Stoppels roept op leerling van Jezus te worden

    Op maandag 17 februari 2020 kwam de Raad van Kerken Zeeland bijeen in Goes. Het leek een bijeenkomst van mensen van goede wil, het werd er een met revolutionair elan. Ten minste als het aan de spreker lag. Sake Stoppels, lector theologie aan de CHE (Ede) en beleidsmedewerker binnen de afdeling Ondersteuning Gemeenten van de PKN, had het over zijn boek Oefenruimte. Gemeente en parochie als gemeenschap van leerlingen. Hij brak een lans voor het loslaten van kerkelijk gedoe en riep op ‘gewoon’ leerling van Jezus te worden. Hij schetste Jezus alleen wel als iemand die na zijn eerste preek in Nazareth zo ongeveer werd vermoord.

blogs