Volledig scherm
© Joost Hoving

De Context

Column Marleen BlommaertSoms snap ik dingen niet meteen. Niet altijd, soms. Zo woedt er nu een driftige discussie over vroeger. Vroeger is erg belangrijk geworden de laatste jaren. Liever zag ik een wereld waarin we het over het nu en de toekomst hadden, maar je hebt het niet altijd voor het kiezen.

De minister-president zei dat we de verder weg liggende geschiedenis niet met de bril van nu moeten beoordelen. Ik struikel al meteen in het begin van zo'n zin. Verder weg liggend... verder dan wat? denk ik dan meteen.

Een populaire collega van hem, Klaas Dijkhoff, zei ook al dat je geschiedenis in de context van destijds moet zien. En hij is niet de minste maar officieel zelfs de slimste mens. Hij is bovendien de 'rising star' en daar moet je altijd op letten. Ik ben het wel met hem eens. Ik vind namelijk dat je alles in zijn context moet zien. Je kunt het bovendien moeilijk níet eens zijn met de slimste mens, anders diskwalificeer je jezelf natuurlijk op grandioze wijze.

Maar wat is dan die context van die verder weg liggende geschiedenis eigenlijk? Wat moet ik in die context zien? En welke bril moet ik opzetten? Moet ik uitbuiting en slavernij in zijn context zien? Of moet ik het heldendom van toen in zijn context zien? Of moet ik macht in zijn context zien?

Als ik kijk naar de geschiedenisboeken die me probeerden het vak bij te brengen was dat toch tamelijk eenzijdig. Het ging meestal om heldhaftige mannen, alsof vrouwen er vroeger slechts waren om al die helden te baren. Het ging om strijd, bezettingslegers, godsdienstoorlogen, generaals die zich tot keizers kroonden met vrouwen als een soort behang op de achtergrond. Ik vond dat toen al een beetje een eenzijdig verhaal.

Maar uiteindelijk gingen de verhalen in de kern altijd over macht.

Dat geldt ook voor de geschiedenis en het beeld dat we daarvan hebben. Want degene die de macht heeft, houdt de pen vast van het geschiedenisboek dat geschreven of herschreven wordt. Altijd. En dat heren, is context.

PZC gebruikt je persoonsgegevens om deze reactie te kunnen plaatsen. Meer informatie vind je in ons privacy statement
  1. Hier en nu
    PREMIUM
    column marleen blommaert

    Hier en nu

    Het is zondagochtend. De enige dag in de week dat ik mezelf een loom opstaanritme gun. Meneer B. praat een kamer verderop op iets te luide toon tegen de hond. Zoals sommige ouders tegen hun kinderen spreken in de trein. Een optreden is het eigenlijk. Niet bedoeld voor het kind maar voor de reizigers in de treincoupé. In het huidige geval ben ik het publiek. Meneer praat over bazinnen die de hond zullen uitlaten en bazen die koffie blijven drinken. Het regent. Ondertussen blijf ik stoïcijns via Youtube luisteren naar een Amerikaanse meneer die zinnige dingen zegt over geweld in communicatie. Het is nog vroeg.
  2. We vinden deze werklozen kennelijk inwisselbaar, niet belangrijk
    PREMIUM
    COLUMN MARLEEN BLOMMAERT

    We vinden deze werklozen kennelijk inwissel­baar, niet belangrijk

    Waar de zon nog niet heeft geschenen, is het onzichtbaar glad. Waar de zon schijnt, is het meteen warm en oogverblindend. De IJsheiligen zijn nog ver weg en daarmee ook het voorjaar. Maar Buurman Jan is jarig begin februari. Zijn verjaardag brengt de lente mee en de eerste lieflijke bloeiers langs de kant van de weg. Mijn wandeling is dan ook net iets verder dan gebruikelijk. Ik speur in de graskant naar de hoopvolle kleine groeiers. Tegenover het huis van Buur Peter staan ze in grote hoeveelheden. Sneeuwklokjes, klein en maagdelijk wit. Spreekwoordelijke schoonheid in eenvoud.
  1. Ga je mee?
    PREMIUM
    column marleen blommaert

    Ga je mee?

    Ga je mee? vraagt meneer B. Meteen zeg ik ja, ook al hoorde ik niet wat hij daarvoor zei. Onze uitstapjes van de afgelopen tijd hebben de ongelukkige neiging om steeds op het allerlaatste moment niet door te gaan. Meneer B. heeft het te goed naar zijn zin op de dijk en zodoende zijn we bovendien veel minder op stap dan vroeger. De uitstapjes hebben vaak een landelijk thema. Ik ga graag uit en dus ook graag mee. Of het nu een kweker in Zomergem of Bodegraven is. Maar vandaag doen we mondain: Antwerpen. De stad (of ’t Stad, zoals ze daar zeggen) waar ik het liefste vertoef, vermoedelijk omdat er van kinds af aan vele stappen liggen.
  2. De hel waar de moeder in Clinge doorheen gaat tart mijn voorstellingsvermogen
    PREMIUM
    COLUMN MARLEEN BLOMMAERT

    De hel waar de moeder in Clinge doorheen gaat tart mijn voorstel­lings­ver­mo­gen

    In de grauwe ochtend klinkt het geschetter van een eenzame ekster over de akkers. De vogel vliegt op uit een dode boom, De boom is afgebroken en vermoedelijk door de bliksem getroffen. Ik speur gauw naar een tweede ekster en denk aan het kinderrijmpje dat Loes, mijn te vroeg overleden vriendin, dan altijd opzei: “One for sorrow, Two for joy, Three for a girl, Four for a boy, Five for silver, Six for gold, Seven for a secret, Never to be told…”. Ik lachte haar bijgelovigheid altijd weg. In mijn hoofd draaien de films van haar warmte en vriendschap. Zelfs na zoveel jaren missen ik en mijn kinderen haar nog steeds.

Columns