Volledig scherm
Kalma eind 2015, ze was toen nog 3. © Catrienus van der Veen

‘Ministerie en ziekenhuis lieten doof meisje gewoon barsten’

Het ministerie van Justitie en Veiligheid en het Groningse ziekenhuis UMCG hebben een doof meisje van 4 jaar geweigerd te helpen omdat het Afghaanse meisje geen verblijfsvergunning had en een operatie ‘dus’ niet werd vergoed. Kalma (nu 7) mag inmiddels wel in Nederland blijven, maar zal hoogstwaarschijnlijk altijd doof blijven. Kinderombudsman Margrite Kalverboer oordeelt keihard over het ministerie en het ziekenhuis: ‘Geld was belangrijker dan het meisje’.

De zaak van het kleine, aandoenlijke meisje Kalma was eind 2015, begin 2016 groot in het nieuws. De ouders van de toen bijna 4-jarige peuter waren afgewezen asielzoekers dus een noodzakelijke ingreep voor hun dove dochtertje werd niet vergoed. Het meisje - dat één jaar oud was toen ze met haar ouders naar Nederland kwam - moest voor haar vijfde jaar twee gehoorimplantaten hebben om kans te maken op een goed gehoor. 

Toen de verblijfsvergunning werd geweigerd, kwam ook het implantaat niet want er was geen vergoeding voor. De ouders kregen een ijskoude brief van het ministerie: ‘Doofheid is een wereldwijd voorkomend verschijnsel en doven kunnen zonder implantaat een aanvaardbaar bestaan leiden’. Met andere woorden: leer er maar mee leven.

Schrijnend

De ouders stapten vervolgens naar de rechter en kregen op sociale media bakken kritiek over zich heen: uitvreters waren het. Profiteurs. Dat een kind van drie buiten haar schuld in deze situatie zit, vergaten veel mensen blijkbaar. Het juridische gevecht leverde niks op. De rechter kon de helpende hand niet bieden. Pas in het voorjaar van 2018 gloorde er nieuwe hoop. Toenmalig staatssecretaris Mark Harbers (VVD) gebruikte zijn discretionaire bevoegdheid om Kalma en haar familie op humanitaire gronden een reguliere verblijfsvergunning te geven. De staatssecretaris kan deze bevoegdheid gebruiken als er sprake is van een schrijnende situatie. 

Inmiddels heeft Kalma in één oor een implantaat gekregen, maar toen was ze inmiddels zes jaar. Als dit implantaat aanslaat, krijgt ze een tweede. Tot nu toe is dat echter niet het geval. Kalma hoort weinig en kan amper praten. De kans dat het nog goedkomt is zeer gering. 

Eindeloos

Kinderombudsman Margrite Kalverboer heeft naar aanleiding van een klacht van de advocaat van Kalma's ouders de zaak onderzocht en is keihard in haar oordeel: ‘geld was belangrijker dan dit kind en ministerie en ziekenhuis hadden dat makkelijk kunnen oplossen’. Kalverboer concludeert in een vandaag verschenen rapport dat het ministerie en het ziekenhuis zich vooral hebben ingegraven in eindeloze juridische procedures over de uitleg van de wet in plaats van een oplossing te vinden. 

Het schrijnende is, zegt Kalverboer, dat als het meisje een implantaat had gekregen, ze daarna tóch recht had gehad op een verblijfsvergunning vanwege medische noodzaak. ,,Dat heeft het ministerie inmiddels met zoveel woorden toegegeven,” zegt Kalverboer. De nazorg moet namelijk ook in Nederland gebeuren. Kalverboer concludeert dat ministerie en ziekenhuis met één gesprek Kalma makkelijk hadden kunnen helpen. Maar de bereidheid daartoe was er nooit, in plaats daarvan verscholen beide instanties zich achter lange juridische procedures. De advocaat van de familie overweegt nu een procedure om een schadeclaim te starten. 

(tekst gaat verder onder de foto)

Volledig scherm
Kalma in 2018, doof is ze nog steeds. Praten kan ze daardoor nauwelijks maar schrijven lukt wel. © Daniella van Bergen

Ongewis

Het Universitair Medisch Centrum Groningen heeft online gereageerd op het rapport. Het ziekenhuis noemt de zaak ‘betreurenswaardig’. Het ziekenhuis verweert zich door te stellen dat er pas geopereerd kon worden als het zeker was dat het meisje in haar verdere leven gegarandeerd goede medische zorg zou krijgen. ,,Gezien de op dat moment ongewisse status van haar asielprocedure en daarmee haar onduidelijke en onzekere toekomst, konden die revalidatie en nazorg niet gegarandeerd worden.” 

Volgens kinderombudsman Kalverboer kwam het ziekenhuis echter pas twee jaar ná de eerste weigering om een implantaat te plaatsen, met het argument van de nazorg. In eerste instantie spraken ze alleen over de ontbrekende financiële vergoeding.

Kalverboer pleit in haar rapport voor overleg tussen ministeries en ziekenhuizen om dit soort miskleunen in de toekomst te kunnen voorkomen. Ze vreest niet dat eventuele nieuwe richtlijnen om buitenlandse kinderen te helpen voor een ‘aanzuigende’ werking kunnen zorgen. ,,Het gaat om kinderen met zeldzame aandoeningen, waarvan er sowieso weinig zijn. Aandoeningen die je niet kunt faken en makkelijk kan controleren.”

  1. Scholieren verspreiden kinderporno op WhatsApp, school boos: ‘Dit is verschrikkelijk’
    UPDATE

    Scholieren versprei­den kinderpor­no op WhatsApp, school boos: ‘Dit is verschrik­ke­lijk’

    In een WhatsApp-groep van leerlingen van het Dendron College in Limburg zijn pornografische afbeeldingen van kinderen aangetroffen. Dat heeft de school in een brief aan de ouders laten weten. Volgens een woordvoerder hebben de leerlingen van de onderbouw ontzettend veel spijt van hun acties. ,,Ze hebben totaal niet beseft waar ze mee bezig waren. Zulke afbeeldingen zijn natuurlijk verschrikkelijk.’’