Mr J.J. van der Weel is oud-staatsraad Het vergeten bombardement van Peter Sijnke en zijn medeschrijvers geeft veel bijzonderheden over het bombardement op 17 mei 1940 waardoor de Middelburgse binnenstad voorgoed verloren is gegaan.
Helaas gaat het niet in op het, ook toen geldende, humanitair oorlogsrecht. Dat is een groot manco.Nu weet ik ook wel dat dat oorlogsrecht bij de strijdende partijen niet altijd voorop stond. Maar het is wel de maatstaf om over oorlogshandelingen te oordelen. Hoe kunnen wij oordelen zonder die maatstaf? Het belangrijkste beginsel van dat oorlogsrecht is dat alleen militaire doelen mogen worden aangevallen.
Was de Middelburgse binnenstad zo'n militair doel? Zeker niet. Weliswaar betogen de schrijvers dat de SS-troepen bij hun opmars door het oostelijk deel van Walcheren het gevaar liepen in de rechterflank - dus vanuit Middelburg en omstreken - te worden aangevallen, en dat zij zich daartegen wilden beschermen. Dit ligt niet voor de hand omdat er sinds 14 mei geen Franse soldaten meer in de stad waren. De overgebleven Nederlandse troepen op Walcheren, die in theorie voor die aanval in aanmerking kwamen, waren totaal gedemoraliseerd en zonder enige gevechtswaarde. Maar belangrijker is nog dat de monumentale binnenstad met haar nauwe straatjes, met alle mogelijke daaraan verbonden verkeerscongesties, een totaal ongeschikte opmarsroute voor die troepen zou zijn geweest. Zou die flankbescherming echt het motief voor het bombardement zijn geweest, waarom zijn dan niet de toegangswegen, Seisweg, Noordweg, Veerseweg gebombardeerd en de Kanaalbrug vernietigd? Ik geloof dus niets van die flankbescherming.
Het maakt niet uit of het om een beschieting ging of om bommen uit de lucht. Ik gaf dat indertijd al aan in mijn boek Opeens was alles anders. De schrijvers zeggen: L. de Jong krijgt gelijk, het was een beschieting. Zonder te vermelden dat het volgens De Jong ging om een bombardement 'met een terroristisch karakter', een terreurbombardement. Maar voor het oorlogsrecht maakt het niet uit of men door de hond of door de kat gebeten wordt. Dit bombardement diende geen militair doel, maar behoorde tot het beproefde Duitse recept wanneer tegenstand werd ontmoet: die tegenstand onmiddellijk met onverbiddelijke hardheid uit de weg ruimen. Wij mogen ook niet vergeten dat het bombardement op Middelburg onderdeel was van de Duitse aanvalsoorlog op het neutrale Nederland, die in 1946 in Neurenberg op goede gronden is bestempeld als een oorlogsmisdaad. Mijn stelling is dat het Duitse optreden op verschillende manieren in strijd was met oorlogs- en andere wetten. Maar er is iets wat nog belangrijker is dan wetten: waarom zouden wij - ook na zeventig jaar - niet een morele veroordeling uitspreken? Sterker nog: waarom wordt daarover gezwegen?
Sorteer reacties
