Run op boek atheïstische dominee

door Rolf Bosboom. zaterdag 10 november 2007 | 07:24 | Laatst bijgewerkt op: zaterdag 06 februari 2010 | 17:52

Tekstgrootte tekst verkleinentekst vergroten

Zaterdag 10 november 2007 - MIDDELBURG - Het boek van de atheïstische dominee Klaas Hendrikse uit Middelburg heeft een ware hype veroorzaakt. Nog voordat het goed en wel is verschenen, is de eerste druk al grotendeels uitverkocht. Een tweede druk is inmiddels in voorbereiding.

Hendrikse, vrijzinnig predikant in Middelburg en Zierikzee, was deze week landelijk nieuws, verscheen in diverse televisieprogramma's en gaf interviews aan talloze media. Gisteren was de Zeeuwse presentatie van zijn boek Geloven in een God die niet bestaat, 's middags in Middelburg en 's avonds in Goes.

In boekhandel De Drukkerij in Middelburg bleek andermaal hoezeer hij in de belangstelling staat. Het binnenplein was veel te klein om alle bezoekers te kunnen herbergen. De boekhandel had een voorraad van tweehonderd exemplaren van het 'manifest' ingeslagen, maar die waren al voor de presentatie verkocht. Daardoor was er voor de dominee ook niet zo heel veel meer te signeren. Het waren vooral degenen die een exemplaar hadden gereserveerd, die deze nog van een handtekening konden laten voorzien. Er werd al wel volop ingetekend op de tweede druk, die pas over anderhalve week beschikbaar is.

De Koperen Tuin in Goes had 's avonds nog wel enkele tientallen exemplaren beschikbaar voordat dat Hendrikse er arriveerde, maar meldde ook een opmerkelijk grote belangstelling voor het boek.

De presentatie in Middelburg werd vooral bijgewoond door min of meer gelijkgestemden. De opvattingen van de dominee - God bestaat niet als opperwezen, maar is een naam die kan worden gegeven aan persoonlijke, vaak alledaagse ervaringen - ontlokten dan ook geen felle tegenreacties.

Hendrikse werd ondervraagd door Ikon-presentatrice Annemiek Schrijver. Zij was onder meer benieuwd wat de predikant, die evenmin gelooft in een leven na de dood, zegt tegen een streng-gelovige op diens sterfbed. ,,Dan kun je het niet slechter treffen dan met mij als dominee", zei Hendrikse, die trouw wil blijven aan zijn opvattingen. "Natuurlijk ga ik in dat soort situaties niet in discussie. Maar als er woorden uit mijn mond moeten komen waar ik zelf niet in geloof, dan pas ik."

Hendrikse wilde eigenlijk niet ingaan op zijn visie op Jezus, omdat juist dat punt hem in conflict kan brengen met de kerk. ,,Jezus Christus is een figuur geweest die geen andere betekenis heeft dan andere religieuze figuren", liet hij zich wel ontvallen.

De predikant zei zich vooral verwant te voelen met Mozes. ,,Zijn verhaal is mijn verhaal, met die tocht door de woestijn en dat gekanker op hem."

- Het boek van Klaas Hendrikse wordt vandaag ook gepresenteerd in Boekhandel De Vries in Zierikzee. Aanvang: 14.00 uur.



'Als er woorden uit mijn mond moeten komen waar ik niet in geloof, dan pas ik'
 
Reacties
laatste eerstSorteer reacties
Psalm 14 vers 1 zegt genoeg !
Hoe kun je zo een dominee zijn ?
Zonder de Heilig Geest snapt niemand de Bijbel.
Psalm 119 vers 104 zegt Uw woord is een lamp voor mijn voet en een Licht op mijn pad.
Marij - 06-02-2010 | 20:10
De God in u wacht op u.
Een van de grootste struikelblokken op het pad van de mensheid van deze tijd is het gemak waarmee dwalingen zich vermengen met waarheid, anders zouden we niet een wereld vol tegenstrijdige denkwijzen hebben zoals nu het geval is.
Het is absurd als het menselijke brein, dat beperkt is, verkondigt dat een bepaalde geloofsleer absoluut is. Hij die op blind geloof bouwt, bouwt zijn huis op drijfzand. Zou de geest van waarheid de wereldreligies nog bezielen en heiligen, dan zouden die scherpe verdeeldheden tussen mensen niet bestaan, want in werkelijkheid maken we allen deel uit van het universele plan en zijn we broeders in alles wat in ons wezen werkelijk is.
Het koninkrijk der hemelen is in ons; het is niet ver weg. Het goddelijke doordringt het hele universum. Het is onpersoonlijk en onkenbaar, hoe dicht we het licht ervan ook naderen. Het is het absolute, het doel waar we naartoe klimmen en dat we nooit bereiken; waar we voortdurend naartoe klimmen, terwijl we leren en groeien in de wil en de kracht om te dienen en om ons steeds een nieuwer en grootser ideaalbeeld te vormen van dat waar we naartoe klimmen.
Wie dit begrijpt, kent de waardigheid van de mens en weet dat de enige godsdienst die aansluit bij onze aangeboren religieuze aard, een universeel stelsel van menselijke broederschap zal zijn, gebaseerd op de wetenschap dat we in diepste wezen goddelijk zijn – een stelsel dat ons hart verwarmt doordat het ons doet beseffen dat er niets buiten ons is dat ons kan verlossen of verdoemen, dat alleen wijzelf onze eigen verlossing moeten en kunnen bewerkstelligen.
Het was Emerson die zei dat als we om onze ziel te redden in het leven steunen op een kracht buiten ons, dat gelijkstaat met het laten oplopen van rekeningen, waarbij we ons verlaten op de kans dat Iemand Anders die zal betalen, zonder eraan te denken of van plan te zijn deze zelf te betalen. Het is wel zeker dat wie op zo’n dwaze wijze verlossing zoekt, blind is voor feiten en gezond verstand.
Dat denkbeeld heeft ons volkomen onverschillig gemaakt voor onze hogere belangen: het heeft de innerlijke glorie voor ons verduisterd en ons als leidende kracht niets anders overgelaten dan het breinverstand en een onvruchtbaar geloof. Het geeft geen antwoord op het diepe verlangen van het hart, maar alleen vormen en riten en halve waarheden, die vaak volkomen onwaar worden, zodat angst voor straf, die voortkomt uit de leer van de erfzonde, ons door de eeuwen heen heeft ingeperkt en onderdrukt: we zijn verscheurd, uitgeput en in een hoek gedreven door de psychische invloed van de angst. Ons leven en onze kracht zijn erdoor in hun ontwikkeling belemmerd en aangetast – angst voor de dood, angst voor de publieke opinie, angst voor een denkbeeldige, wraakzuchtige God.
Er zou geen behoefte bestaan aan een leer van verlossing als er nooit een leer van verdoemenis was gepredikt die ons inzicht in geestelijke zaken verzwakt, een sluier werpt tussen ons en onze hogere mogelijkheden en ons doet afwenden van het pad van onderzoek dat de ziel ons vraagt te volgen, en ons doet stranden op dorre kusten met twijfel en wanhoop als onze metgezellen, achtervolgd door teleurstellingen en opgescheept met vragen waarop we geen antwoord weten.
Ik zou het woord zondaar willen afschaffen. Ik zou zonde uit het woordenboek, uit het spraakgebruik en het geheugen van de mens willen schrappen. Zolang de mens wordt gehypnotiseerd door godsdienstige angst, kunnen we de rijkdom van het ware leven niet ervaren. We kunnen niet ons ware zelf zijn zolang die pessimistische en onedele denkbeelden de mentale atmosfeer vergiftigen. Als we als zonen van God die hier werken aan de verheven bestemming van onszelf en van de wereld waarin we leven, zulke gedachten ook maar een ogenblik in onze geest toelaten, spotten we met de eeuwige wetten.
In plaats van de verblindende en verlammende tirannie van geloofsartikelen en dogma’s zouden we de vrijheid moeten hebben de heldere, frisse levenslucht in te ademen en in onszelf de oneindigheid te ontdekken; we zouden vrij moeten zijn om uit te komen voor de overtuiging dat we onsterfelijk zijn, erfgenamen van al het goede in het heelal.
Er bestaat geen straf – er valt niets te vrezen behalve dat wat we in onszelf hebben opgeroepen.
Wat is de geestelijke natuur van de mens verwaarloosd – tekortgedaan, genegeerd en vergeten! Eeuwenlang was de god in de mens begraven en was het uiterlijke leven de allesoverheersende macht geworden. Al het kwaad in het leven is het gevolg van onwetendheid en de valse leer dat het licht buiten onszelf moet worden gezocht, waarbij de innerlijke bron, waar aan al het geestelijke licht ontspringt, werd genegeerd. En nu zitten we als zwijgende zielen te wachten tot de tijden veranderen of dat er openbaringen uit de lucht komen vallen; en al die tijd zijn wij het zelf die de sleutels tot alle oplossingen in handen hebben. In een uur of een oogwenk kan men, als men dat wil, de innerlijke deur vinden die toegang geeft tot gebieden waarvan we nooit hebben gedroomd, waar geluk heerst, omdat al onze problemen daar zijn opgelost. Dit biedt ongetwijfeld de mogelijkheid een zelfvertrouwen op te bouwen dat alle begrip te boven gaat. De essentie van de theosofische leringen is dat we angst moeten uitbannen en daarvoor in de plaats liefde moeten stellen.
Ieder van ons kan en moet uiteindelijk zijn leven naar eigen inzicht regelen: ieder heeft deze goddelijke kracht latent in zich en is wezenlijk verbonden met de grote oorzaak, de bron en de kern van het leven – bewust verbonden als hij angst en alle andere pessimistische gedachten en gevoelens uitschakelt. Want in ons is er altijd een grootse bron van inspiratie, een ademtocht en kracht uit het diepste innerlijk, onaantastbaar voor beperkingen of vaste ideeën of verstandelijke kritiek. Men kan het de liefde van het allerhoogste noemen, want het is een koninklijk mededogen dat het hart en de essentie van alle bestaan vormt. Om de kennis te verwerven die een mens kan verlossen, hoeft hij geen enkel boek te openen, zijn stem niet in gebed te verheffen, niet te wachten om opnieuw geboren te worden of vergiffenis te krijgen van een persoonlijke God, of op een andere wijze uit te zien naar hulp buiten zichzelf.
Hijzelf moet zichzelf vergeven, moet vertrouwen op de wet die alle leven beheerst en op de sterkere, eeuwige kant van zichzelf, moet zich door zijn verbeeldingskracht ophouden in goddelijke gebieden van het denken en zich een deel voelen van de eeuwigdurende schoonheid. Want er bestaan geen duistere plaatsen in de ruimten van de ziel: ze is ten volle de verblijfplaats van licht en kennis.
We hoeven niet buiten onszelf te zoeken naar de grootsheid en de hulp waar ons hart naar verlangt. Het geheim en de sleutel tot alle omstandigheden ligt in het hart. Alle waarheid is in ons. Al eeuwenlang bevindt ze zich op deze innerlijke gebieden en sluimert nog steeds in de geest van de mens. Niemand kan het in woorden uitdrukken, niemand kan het mondeling of schriftelijk overbrengen – niemand kan voor ons het geheim van het leven onthullen. Sleutels en aanwijzingen kunnen worden gegeven, geestdrift kan worden opgewekt, harten kunnen worden aangesproken en het denken kan worden gestimuleerd, maar de werkelijkheid is iets dat ieder mens zelf moet ontdekken. Groter dan alle boeken die ooit zijn geschreven, verhevener dan alle wijsheid die de leraren in de oudheid de mens hebben gebracht, zijn de boeken van openbaring die een mens in zijn innerlijk kan lezen. Treed de gebieden van denken binnen waar de werkelijkheid is en al uw theologische boeken zult u achter u hebben gelaten; u zult uw eigen ziel niet langer onrecht doen. Uw persoonlijke God zal in uw denken een natuurlijke dood zijn gestorven.
Niet langer zit hij op zijn verheven plaats in de ruimte, geeft hij toe aan zijn gevoelens van liefde of wraak, of ontneemt hij u na één enkel leven alle mogelijkheden ervaringen op te doen of te dienen, of ontzegt hij u de schoonheid van een oneindig en eeuwig bestaan – al die fantastische scheppingen van het menselijke brein zullen zijn verdwenen.
Maar het goddelijke bewustzijn in u zal groeien zoals bloemen groeien.
U zult ontdekken dat de harmonie en de beschermende universele vreugde die we Gods liefde kunnen noemen, door alle werelden, gebeurtenissen en volkeren ademt en u zult inzien hoe u, een bewoner van de eeuwigheid, onderworpen bent gemaakt aan de tijd.
Wij horen inderdaad thuis in de eeuwigheid. Het is het toneel voor de ontplooiing van ons leven: de school, het strijdperk en de natuurlijke woonplaats van de ziel.

Ianno
Wt - 11-04-2008 | 09:15
Ik heb het boek nog niet gelezen maar ik vind het zowieso goed dat er vanuit de kerk zelf een vernieuwende zienswijze wordt gepresenteerd.... Voor eenieder die verder wil kijken dan "vaderfiguur met baard op grote donderwolk" lees ook eens werk van Anthony de Mello, verbannen (katholiek) priester.
En ik wens dhr. Hendrikse alle goeds!
corina - 23-11-2007 | 16:48
Het boek heb ik gelezen en heb zelden zo'n bevlogen mens 'gezien' met juist heel veel liefde voor de kerk en geloof.
Het enige wat hij zegt is dat God zoals hij gepresenteerd wordt niet bestaat. Niet meer of minder. Hij maakt zich erge zorgen om de leegloop van de kerken.
Sta eens open voor zijn visie zou ik zeggen, lees het boek.
Dettie - 19-11-2007 | 10:36
Ik denk dat deze man zeker stof tot nadenken geeft, ik vraag me alleen af waarom deze kerel dominee is geworden en niet timmerman... Ligt dat aan zijn interpretatie van de Bijbel en dat soort stuff, die hij wil overdragen? Waarom komt hij dan niet uit voor zijn visie over Jezus?
Anton Gemeringen - 18-11-2007 | 15:11

Reageren

blij blozend boos cool verrast droevig egaal gemeen huilend vertwijfeld knipoog lachen rollendeogen tongeruit wijdogig


Op de website van de PZC kunt u reageren op forums en artikelen. Zo weet de redactie wat er leeft. Sommige bijdragen worden ook gepubliceerd in de papieren krant. Reacties worden niet automatisch geplaatst.


De redactie behoudt zich het recht voor reacties te weigeren of in te korten. Over het al dan niet plaatsen van reacties wordt niet gecorrespondeerd. Het IP-adres van de afzender van een reactie wordt automatisch opgeslagen in het redactioneel systeem. Het kan worden afgestaan aan derden in het kader van een strafrechtelijk (voor)onderzoek wanneer een groot maatschappelijk belang in het geding is.

Algemeen regionieuws