Een soort telefoonboek zonder telefoonnummers, zo beschrijft Leo Hollestelle
van het Zeeuws Archief het adresboek dat op de site
www.pzc.nl/middelburg1940 te vinden is. Wie wil weten op welk adres
iemand woonde in 1940, kan op de site de knop Adresregister aanklikken.
Zowel op naam als op adres kunnen de gegevens worden doorzocht. Van J.
Aalberts (Spanjaardstraat 46) tot H. Zwigtman (Zusterstraat 44).
Middelburg gaf tussen 1878 en 1967 elk jaar een adresboek uit. In de boeken
staan de hoofdbewoner(s) vermeld met zijn of haar beroep.
Wie het
hele bestand doorbladert, krijgt zo een beeld van hoe de Middelburgers eind
jaren dertig aan de kost kwamen.
Zo maar wat rondneuzend tussen
bijvoorbeeld de P en de S komen we 'straatmuzikant' H. van de Putte (Korte
Geere 62), tegen en de sigarenmakers D. en E. Reijnhoudt (Achtersingel 81a).
J. Reijnierse (Noordsingel 66) is tandarts en op het zelfde adres staat W.
Reijnierse ingeschreven als 'melksalonhouder'.
Op Veerschesingel
148 woont 'binnenjuffrouw en kinderjuffrouw' B. Schneider. A. Schuit had een
'koffiehuis' aan de Stationsstraat 32; opmerkelijk, want het pand een paar
deuren verderop is nu in beeld als coffeeshop...
En de
'hoofdredacteur der Middelburgsche Courant - voorloper van de PZC - heette
J.L. Sybrandij en woonde aan de Lange Noordstraat 26.
En zo komen
we in het adresboek vele Middelburgers tegen, sjouwerman Verlinde,
veedrijver Fijnaut, boekhandelaar Feij, ijskoopman Talamini,
vliegtuigmonteur Adriaansen, winkelier in 'fijne vleeschwaren' Cornelisse,
scharenslijper Coppejans, goudsmid Bosschaart en caféhouder Biondina.
De adresboeken waren eigenlijk een uitreksel van het gemeentelijk
bevolkingsregister. In welke oplage ze gedrukt werden en hoe ze werden
verspreid, daar is volgens Hollestelle niet echt onderzoek naar gedaan.
Commercieel waren ze zeker wel interessant, want er stonden advertenties is.
Dus heel wat mensen moeten die boeken onder ogen hebben gekregen.
De adresboeken van de jaargangen 1878 tot 1899 kregen door het bombardement
onbedoeld nog een belangrijke functie.
Op 17 mei ging met het
stadhuis het negentiende-eeuwse bevolkingsregister van de gemeente
Middelburg verloren.
Gelukkig waren de adresboeken er nog. "
Die zijn een goed alternatief gebleken", aldus Hollestelle.
De
adressen in het boek van 1940 komen over het algemeen overeen met die van
2009, voor zover huizen en straten nog bestaan.
"De huidige
huisnummering werd in 1937 ingevoerd en is sindsdien, op een uitzondering
na, niet meer veranderd." De bewoners uit 1940 van vooroorlogse huizen
in Middelburg kunnen dus via het adresboek worden opgespoord.
