Staatssecretaris Sharon Dijksma
Volledig scherm
Staatssecretaris Sharon Dijksma © ANP

PvdA wil krimpregio pimpen

DEN HAAG - In krimpregio's als Zeeuws-Vlaanderen is ruimte voor groei, vindt de PvdA. Maar dan moeten wel de bereikbaarheid en het internet worden verbeterd.

Als het aan de Partij van de Arbeid ligt, wordt het nieuwe, razendsnelle mobiele 5G-netwerk al in 2021 uitgerold in Zeeuws-Vlaanderen. De Zeeuwse krimpregio krijgt ook snellere, rechtstreekse buslijnen en hypermoderne overstapstations.

Dat staat in de actieagenda die de PvdA vrijdag presenteert om krimpregio’s een flinke duw in de rug te geven. De sociaaldemocraten zullen in het verkiezingsprogramma 300 miljoen euro opzij zetten voor een investeringsplan met de hippe naam ‘Pimp de Krimp’.

Het 5G-netwerk zou als eerste in de krimpregio’s kunnen worden uitgerold, door via de Nationale Investeringsbank 100 miljoen vrij te maken en af te spreken dat telecombedrijven dat bedrag matchen. 

Voor een beter openbaar vervoer in krimpregio’s als Eemshaven en Oost-Groningen, Parkstad Limburg, Zeeuws-Vlaanderen, de Achterhoek en Zuid-Oost Drenthe moet ook 100 euro beschikbaar komen.

Met de derde 100 miljoen euro wil de PvdA via een vitaliteitsfonds ‘essentiële voorzieningen’ zoals zorg, onderwijs en winkels ook in de krimpregio beschikbaar houden. Initiatieven om kleine scholen open te houden moeten worden ondersteund. In het plan wordt verwezen naar het initiatief van de Verenigde Zelfstandige Dorpsscholen van PvdA-Kamerkandidaat Jan Schuurman Hess uit Kats en naar het idee van het Middelburgse PvdA-Kamerlid Albert de Vries om lokaal af te wijken van opheffingsnormen en stichtingsnormen uit Den Haag. Krimpgemeenten zouden ook meer kunnen experimenteren met nieuwe vormen van samenwerking. De gedachte daarachter: Nederlanders hebben zelf vaak de beste ideeën om hun eigen omgeving beter, mooier, meer betrokken en socialer te maken.

Sharon Dijksma, nu staatssecretaris namens de PvdA, noemt zichzelf trots de ‘krimpexpert’ van de partij. ,,Ik ben een geboren Groningse en woon al tijden in Enschede. Dus ik heb aan den lijve ondervonden wat de effecten van krimp zijn: voorzieningen verdwijnen, bedrijvigheid neemt af en de leegstand is al lang een verborgen probleem in de krimpregio’s. Daar moeten we veel meer aandacht voor hebben.”

Volgens Dijksma is de regio al hip, alleen dat weet lang niet iedereen. ,,Dat is het probleem. Dus we hebben heel sombere gedachten over wat er buiten de Randstad allemaal niet gebeurt. Als je in de praktijk in de regio komt en je spreekt daar met jongeren, dan zie je dat ze niks verschillen van de jeugd in Amsterdam.”

Afgelopen zomer luidden de provincies achter de krimpregio’s - Groningen, Friesland, Zeeland, Limburg en Gelderland – nog de noodklok: als het huidig beleid niet verandert, is in 2025 in deze regio’s de arbeidsparticipatie met 1,5 procent gedaald, het besteedbaar inkomen met 500 euro afgenomen en het aantal mensen dat zich niet gezond voelt met ruim 15 procent toegenomen. De problemen zijn dan vergelijkbaar met die in de zwakste wijken in grote steden.

Dijksma: ,,We moeten het tij keren en dat kan ook echt. Daar ben ik van overtuigd. We zijn pioniers in dit land en ik gun het de mensen in de krimpregio’s dat ze daarvan nu eens als eerste kunnen profiteren. Daarmee maken we die gebieden aantrekkelijker voor mensen om te blijven. Daarnaast heeft de PvdA fel gestreden om werkgelegenheid in de regio te behouden, in ieder geval bij de overheid. Zo wordt de vitaliteit daar beschermd.”

Volgens de provincies dragen de krimpregio’s stevig bij aan de welvaart en het welzijn van alle Nederlanders. Ze zijn jaarlijks goed voor bijna 11 procent van het Bruto Nationaal Product en vormen daarnaast de ‘poort naar Europa’, met buren als Duitsland en België. Er zou 350 tot 400 miljoen euro per jaar nodig zijn om bijvoorbeeld de leegstand aan te pakken en de economie te stimuleren.

,,Dit is een verantwoordelijkheid voor alle partijen”, zegt de prominente PvdA’er. ,,Daarom moet de aanpak van krimpregio’s een goede plek krijgen in het komende regeerakkoord. De afgelopen jaren zijn vooral gekenmerkt door de crisis, dus nu moeten we plannen voor de toekomst gaan maken. En dan mogen ook de mensen in de regio weten dat zij er toe doen. Dat verdienen ze. Want Nederland houdt niet op bij de Randstad.”