Zie ook:
De ene keer gaat het over wat ze eten, dan weer over hun mediagebruik, over
schoolkeuzes, hun sociale netwerk: kortom, over alles wat jongeren doen en
bezighoudt.
De jongere van nu, weet Steinhaus, is multiframing.
Tijdens het huiswerk maken (op de computer) staan op de achtergrond msn en
Hyves of een andere profielsite aan. Naast hen ligt een mobieltje voor het
geval er een sms'je binnenkomt en de tv staat op MTV. Al die mogelijkheden
zijn 'frames'. "Daartussen switchen ze de hele tijd. Even snel iets
opzoeken op Google, even een clipje kijken op YouTube, even msn'en; ze
schakelen veel en ze schakelen snel."
Wat betreft hun
geestelijke en lichamelijke ontwikkeling zijn jongeren nu niet anders dan
tien jaar geleden, zegt Steinhaus. Maar één ding is wezenlijk anders.
"Gechargeerd gezegd: ze hebben allemaal een computer tot hun beschikking
en allemaal een mobiele telefoon. Dat is net zo vanzelfsprekend als water
uit de kraan, helemaal verweven met het leven van alledag."
Dit is de eerste generatie die is opgegroeid in een digitale wereld. Er zijn
nieuwe manieren van communiceren gekomen. En jongeren gebruiken ze allemaal.
Per post een kaartje sturen, dat is iets van de vorige generatie. E-mail heeft
de papieren post voor een groot deel vervangen, maar wie denkt dat jongeren
e-mail gebruiken om met elkaar in contact te blijven, heeft het mis.
E-mail, legt Diane Steinhaus uit, is er wat jongeren betreft vooral voor de
formele correspondentie. Voor contact met docenten, gedoe met de verzekering
of studiebeurs. Ze hebben meerdere e-mailadressen, zoals een hotmailaccount
voor msn en weer een ander adres voor de échte vrienden.
Jongeren van nu sms'en, msn'en, twitteren, bouwen een (vrienden)netwerk op
via profielsites als Hyves, Facebook of Myspace, ze googlen als ze
informatie zoeken. Ze zijn gewend dat alles gratis en (bijna) onmiddelijk te
krijgen is: muziek en films download je, al dan niet illegaal. Analoge
televisie is eigenlijk al behoorlijk ouderwets. Als het even kan, kijken ze
digitaal televisie, ze zoeken een gemist tv-fragment op via YouTube of
bekijken een uitzending via Uitzending gemist. Dan kun je tenminste de
reclameblokken lekker overslaan en kijken als je er zelf zin in hebt.
Diane Steinhaus: "Krijgen wat je wil, wanneer je het wil, en voor niets,
dat is voor jongeren volstrekt normaal. Ze zijn vergroeid met de
mogelijkheden die de computer, die internet hen biedt." In het gebruik
daarvan worden ze wel steeds selectiever. Steinhaus ziet een patroon. "
Jongeren zijn de eersten om iets nieuws te omarmen. Een paar jaar geleden
gingen jongeren 24 uur per dag, 7 dagen per week op msn. Ze zwaaiden op het
schoolplein naar elkaar en gingen daarna achter de computer zitten om te
msn'en. Ouders maakten zich er zorgen over. Nu zie je dat die eerste
gebruikers ontdekt hebben dat de tijd die je daaraan besteedt, ten koste
gaat van andere dingen. Het gebruik werd doelmatiger en effectiever.
Studenten msn'en nu veel minder, vooral op de basisschool is het populair."
"Binnen het vriendennetwerk Hyves gebeurt nu hetzelfde. Vorig jaar was je
cool als je 400 vrienden had. Nu is de 'ontvriending' begonnen: mensen waar
je niet echt wat mee hebt, gooi je van je vriendenlijst. Kwaliteit in plaats
van kwantiteit. En ook hier zie je verjonging, mijn neefje van acht wil nu
ook op Hyves."
Steinhaus heeft een eenvoudige verklaring voor
de populariteit van msn en profielsites als Hyves: het is gratis. "Om
te kunnen bellen en sms'en heb je geld nodig." Bellen en sms'en doe je
alleen met je beste vrienden en je ouders.
Ouders die zich zorgen
maken over hun msn'ende kinderen, kunnen gerust zijn. Want wat doen jongeren
het liefst, nog altijd? "Rondhangen, al dan niet thuis, met vrienden."
Want uiteindelijk draait het allemaal dáár om: contact met je
leeftijdsgenoten, met de groep waar je je goed bij voelt. En de computer is
daarbij alleen een hulpmiddel.
Qrius is een onderzoeksbureau en
momenteel de belangrijkste leverancier van informatie over jonge doelgroepen
in Nederland.
Volg het debat woensdag 18 maart van 14 tot 16 uur via www.pzc.nl of www.zeelandnet.nl/pzcdebat .
